Paddenstoelen zoeken in België: wat mag, waar en hoe doe je het veilig?

De herfst is paddenstoelentijd. Na een paar regendagen schieten ze overal uit de grond: rode vliegenzwammen met witte stippen, bruine eekhoorntjesbroden, kleine elfenbankjes op een boomstronk. Op paddenstoelenjacht gaan is een van de leukste herfstactiviteiten. Maar mag je ze ook meenemen? En hoe doe je dat veilig?

Wanneer is het paddenstoelenseizoen?

Het hoogseizoen loopt van september tot en met november. De beste momenten zijn een paar dagen na flink wat regen, als het nog zacht is. Na een eerste nachtvorst verdwijnen veel soorten weer.

Paddenstoelen zijn trouwens maar een klein deel van de schimmel. Het grootste deel leeft onzichtbaar onder de grond als een netwerk van draden, dat vaak samenwerkt met de wortels van bomen. Wat je ziet, is eigenlijk de "vrucht".

Mag je paddenstoelen plukken in België?

Dat hangt af van waar je bent.

Vlaanderen en Brussel: niet plukken

In Vlaanderen en in het Brussels Gewest is paddenstoelen plukken verboden. Kijken en fotograferen mag natuurlijk altijd.

Wallonië: onder voorwaarden

In Wallonië is het plukken toegelaten onder voorwaarden:

• je hebt toestemming van de eigenaar van het bos nodig. In de bossen van het Waals Gewest (domeinbossen) is die toestemming algemeen gegeven;
• je mag maximaal een emmer van 10 liter per persoon per dag meenemen;
• in domeinbossen mag je alleen plukken tussen zonsopgang en zonsondergang;
• in gemeentebossen is plukken soms voorbehouden aan de inwoners. Vraag het na bij de gemeente of de toeristische dienst;
• plukken voor de verkoop is niet toegelaten;
• in natuurreservaten en voor beschermde soorten geldt een verbod;
• in het Waalse deel van het Zoniënwoud is plukken verboden.

Veiligheid eerst: eet nooit wat je niet 100 % kent

In België groeien ook zeer giftige paddenstoelen, waaronder soorten die dodelijk kunnen zijn. Sommige lijken sterk op eetbare soorten. Daarom:

• Eet nooit een paddenstoel waarover je ook maar een klein beetje twijfelt.
• Vertrouw niet op een app om te beslissen of iets eetbaar is. Apps zijn handig om te leren en te herkennen, maar maken fouten.
• Leer van een expert: ga mee op een geleide paddenstoelenwandeling of volg een cursus.
• Vermoed je een vergiftiging? Bel meteen het Antigifcentrum: 070 245 245 (gratis, dag en nacht). Bewaar indien mogelijk een restje of een foto van de paddenstoel.

Tips voor een geslaagde paddenstoelenwandeling

1. Fotografeer in plaats van te plukken. Ga op ooghoogte liggen voor de mooiste foto's. Een foto van de onderkant, met plaatjes of buisjes, helpt later bij het herkennen.
2. Gebruik een app om te leren. Met de gratis app ObsIdentify van Natuurpunt kan je een foto laten herkennen en je waarneming doorgeven. Zo help je wetenschappers de verspreiding van soorten op te volgen.
3. Kijk overal: op de grond, op stronken, op dood hout, in grasland en zelfs op mest.
4. Blijf op de paden. Zo bescherm je het ondergrondse netwerk en de kleine planten.
5. Plukken in Wallonië? Snijd de paddenstoel onderaan de steel af met een mesje en gebruik een mand in plaats van een plastic zak, zodat ze niet gaan broeien.
6. Laat genoeg staan. Paddenstoelen verspreiden sporen en zijn voedsel voor insecten, slakken en eekhoorns.

Waar vind je veel paddenstoelen?

Oude bossen met veel dood hout en afwisseling in boomsoorten zijn het rijkst. Goede plekken zijn onder andere het Zoniënwoud, de bossen van de Kempen, het Meerdaalwoud en natuurlijk de Ardennen. In de herfst organiseren Natuurpunt en andere verenigingen overal geleide paddenstoelenwandelingen. Kijk in hun agenda voor een wandeling bij jou in de buurt.

Kleed je voor het bos

Paddenstoelen zoek je op ooghoogte met de grond. Je zit dus vaak op je knieën of op je hurken, op vochtige bosgrond. Kleren die tegen een beetje modder kunnen, stevige schoenen en een warme laag voor de koude ochtenden zijn geen overbodige luxe.

Veelgestelde vragen

Mag je paddenstoelen plukken in Vlaanderen?

Nee, in Vlaanderen en Brussel is het plukken van paddenstoelen verboden. In Wallonië mag het onder voorwaarden, met maximaal een emmer van 10 liter per persoon per dag.

Wanneer is de beste tijd om paddenstoelen te zoeken?

Van september tot november, een paar dagen na regen en bij zacht weer.

Wat doe je bij een vermoedelijke paddenstoelvergiftiging?

Bel onmiddellijk het Antigifcentrum op 070 245 245. Wacht niet op symptomen: bij sommige gevaarlijke soorten verschijnen die pas na vele uren.

Het bos in je kleerkast

In onze Forest, Mushroom & Wildflower-collectie vind je designs zoals de Forest Floor Hoodie met paddenstoelen op de bosbodem, het Still Roots-shirt met een paddenstoel tussen wilde bloemen en de Fall Creek Sweatshirt met een waterval in het bos.